NASA’nın Hubble Uzay Teleskobu, yakınlarda öbür bir tuhaf cisimle birlikte birbirinin ayna manzarası olan iki galaksi şişkinliği (Gökbilimde, büyük bir oluşum içindeki sıkışık yıldızların meydana getirdiği bölgeye verilen isim -ed.n.) keşfetmişti.
Ohio eyaletindeki Portsmouth bölgesinde yer alan Shawnee Eyalet Üniversitesi’nden gökbilimci Timothy Hamilton, “Gerçekten afallamıştık” diye konuştu.
Doğrusal cisimlerin nihayet 11 milyar ışık yılı aradaki uzak bir galaksinin esnetilmiş imgeleri olduğu bulundu.
İmajlar, daha evvel keşfedilmemiş bir galaksi kümesinin muazzam kütlesi ve buna bağlı formda uzay-zaman üzerinde yarattığı tesir nedeniyle ardındaki galaksinin imajını büyütmesi, aydınlatması ve esnetmesi (bu olay yerçekimi merceklenmesi olarak da bilinir) sebebiyle bükülmüştü.
Bu özel ve seçkin karşılaşılan durumda, art plan ve ön plandaki galaksi ortasındaki ince hizalanma, birebir manzaranın ikiz ve büyütülmüş kopyalarını, bir tarafta da diğer bir üçüncü manzarayı üretmişti.
Hawaii Üniversitesi’nden Richard Griffiths, “Güneşli bir günde bir yüzme havuzunun dalgalı yüzeyini düşünün, havuzun tabanında parlak ışık desenleri gösterir” diye açıkladı.
Alt kısımdaki bu parlak desenler, yerçekimi merceklenmesine benzeri bir tesirden kaynaklanıyor. Yüzeydeki dalgalanmalar kısmi mercekler üzere davranıp, Güneş ışığını alt kısımdaki parlak dalgalı desenlere odaklar.
Hamilton, 2013’te birinci keşfettiğinde bu cisimlerin ne olduğu belirli değildi. Hamilton, “İlk fikrim, tahminen de bunların gelgitler nedeniyle kolları gerilmiş iki galaksi olduğuydu. Duruma pek uymuyordu ancak öbür ne düşüneceğimi bilmiyordum” dedi.
Nihayetinde bilim insanları büyütme tesirine neden olan tuhaf galaksi kümesini keşfedip, Gemini Gözlemevi ve W. M. Keck Gözlemevi’nden alınan spektroskopik ölçümleri kullanarak, sonunda tıpkı galaksi olduğu keşfedilen tuhaf cisimlerin arasını belirledi.
Bilim insanları, özel bir bilgisayar yazılımı kullanarak esnemiş imajların etrafındaki karanlık unsurun, küçük ölçeklerde uzayda “düzgün şekilde” dağıtılmış olması gerektiğini belirledi. Almanya’daki Heidelberg Üniversitesi’nde çalışan ve yerçekimi merceklenme teorisi uzmanı Jenny Wagner, “Karanlık hususun bu pozisyonlarda ne kadar topaklandığının yahut topaklanmadığının ölçeğini elde etmek için sırf iki ayna imajına muhtaçlığımız olması harika” sözlerini kullandı.
Burada rastgele bir lens modeli kullanmıyoruz. Biz yalnızca çoklu imgelerin gözlemlenebilir taraflarını ve bunların birbirlerine dönüşebileceği gerçeğini ele alıyoruz. Bizim usulümüzle birbirlerinin içine hakikat katlanabilirler. Bu bize şimdiden karanlık unsurun bu iki pozisyonda ne kadar pürüzsüz olması gerektiğine dair bir fikir veriyor.
Gökbilimciler, keşfinden bu yana neredeyse 100 yıl geçmesine karşın hâlâ karanlık hususun ne olduğunu bilmiyor. Öte yandan Griffiths, “boyut hudutlarının kümelenme yahut pürüzsüzlük açısından değeri, bize parçacığın (karanlık unsurun bileşenini oluşturan parçacık) ne olduğuna dair kimi ipuçları vermesi” dedi. Gökbilimci, “Karanlık husus kümeleri ne kadar küçükse, parçacıkların da o kadar büyük olması gerekiyor” diye de ekledi.
Kaynak: Independent Türkçe
Cumhuriyet