Diyabetin tüm dünyada ve Türkiye’de sıklığı giderek artan bir pandemi haline geldiğini anlatan Doç. Dr. Güzide Gonca Örük, diyabetin Covid-19 kadar olmasa da kıymetli bir sıhhat sorunu olduğuna dikkati çekti.
Farkındalık yaratmak için hastanede 14 Kasım Dünya Diyabet Günü ile ilgili bir stant kurduklarını tabir eden Doç. Dr. Örük, “Burada diyabet olup olmadığını bilmeyen şahısların kan şekerlerine bakıyoruz. Çıkan sonuçlara nazaran diyabet konusunda bilgi veriyoruz. Diyabet riskleri var mı, ileride diyabet olabilirler mi üzere mevzularla ilgili bilgi aktarıyoruz” dedi.
‘KALP RAHATSIZLIKLARI DA ŞEKERE BAĞLI ORTAYA ÇIKABİLİR’
Diyabet ya da halk ortasında bilinen ismiyle şeker hastalığının, kan şekerinin yüksekliği ile teşhis konulan bir durum olduğunu söyleyen Doç. Dr. Örük, şekerin yükselmesine bağlı olarak bütün metabolizmanın bozulabildiğini belirtti.
Bu hastalığın hayli sinsi bir halde ilerleyerek tüm bedeni etkileyebildiğini kaydeden Örük, “Böbrek yetmezliğinin bugün dünyada birinci nedeni diyabettir. Gözleri etkilediği için körlüğün de birinci nedenidir. Demans ya da Alzheimer üzere rahatsızlıkların ortaya çıkmasında büyük rol oynar. Kalp yetersizlikleri yahut krizleri de şekere bağlı ortaya çıkabilir. Kişi şeker hastası olduğu vakit yalnızca şekeri yükselmez, bütün organlarıyla total bir hastalığa sahip olur. Bunu önlememiz lazım. Önlemek için de diyabeti fark etmek lazım” diye konuştu.
‘ÇEVRE FAKTÖRLERİNDEN EN KIYMETLİSİ BESLENME’
Tüm dünyada diyabet olanların 3’te birinin hastalığın farkında olmadığını lisana getiren Doç. Dr. Örük, erken teşhisin tedavi bahtını da arttırdığını söyledi.
Doç. Dr. Örük, şöyle devam etti:
“Erken teşhis sayesinde makus komplikasyonlardan korunmayı sağlayabiliyoruz. Ailesinde diyabet olanlar, toplumda bildiğimiz kadarıyla daha riskli. Etraf faktörlerinden en değerlisi; beslenme. Maalesef toplumdaki beslenme bozukluğu giderek artıyor. Bilhassa hazır besinler ve içindeki mısır şurubu üzere unsurların artması şeker hastalığını etkiliyor. Tekrar Covid-19 da hareket şartlarımızda olumsuz değişikliklere neden oldu. Meskenden çalışmanın artmasıyla hareketlilik azaldı. Televizyon ve bilgisayar karşısında geçirilen mühletin artması da diyabetin ortaya çıkmasını kolaylaştırıyor. Gebelikte şeker hastalığı olanlarda ilerde de çıkma riski biraz daha yüksek. Bu formda riskli kümelerin şeker tetkiklerini daha sık yaptırmalarını öneriyoruz. Ölçümde riskli olanları polikliniğe davet ediyor ve daha ileri tetkikler yapıyoruz. Şeker hastalığı var mı, yoksa halk ortasında bâtın şeker denilen pre-diyabet dediğimiz kümede mı yer alıyorlar; bunu araştırıyoruz. Şayet bu gruptalarsa şeker hastalığının ilerlemesinin nasıl durdurulacağını anlatıyoruz. Şayet şeker hastalığı varsa hangi dönemdeler, ilaç kullanmaları gerekiyor mu, komplikasyonlar gelişmiş mi; bunlara bakıyoruz.”
‘HER ŞEYE DİKKAT ETMEK ZORUNDAYIM’
İzmir’de yaşayan ve yaklaşık 10 yıl evvel diyabet tanısı alan Fatma Eveskici de “Diyabet hastasıyım. Her şeye dikkat etmek zorundayım. Sağlıklı yaşamak için bir çok ezayı kabulleniyoruz. Beslenmeme dikkat ediyorum. İlaçlarımı sistemli kullanıyor, insülin alımına dikkat ediyorum. 10 yıl evvel teşhis konuldu. İğnemi kendi kendime yapıyorum. Bazen zorlanıyorum, erken fark ettim. Ağız kuruluğu, çok idrara çıkma üzere ıstıraplar üzerine hastaneye geldim. Diyabet olduğumu öğrendim” dedi.
Cumhuriyet